მა­მა­კა­ცი და ქა­ლი კა­ნო­ნის წი­ნა­შე თა­ნას­წო­რია, მაგ­რამ რო­დე­საც საქ­მე ჯან­მრთე­ლო­ბას ეხე­ბა, თავს იჩენს უთა­ნას­წო­რო­ბა ,,წელს ქვე­ვით და წელს ზე­ვით~. თუმ­ცა ცი­ვი­ლი­ზა­ცი­ით გა­მოწ­ვე­ულ ჯან­მრთე­ლო­ბას­თან და­კავ­ში­რე­ბუ­ლი პრობ­ლე­მე­ბით ქა­ლი მა­მა­კაცს არ ჩა­მო­უ­ვარ­დე­ბა (მა­გა­ლი­თად, გულ-სის­ხლძარ­ღვთა და­ა­ვა­დე­ბე­ბი და კი­ბო), არ­სე­ბობს რი­გი და­ა­ვა­დე­ბე­ბის სა­ხე­ო­ბე­ბი, რო­მელ­შიც ქა­ლი მა­მა­კაცს ვერ შე­ე­ცი­ლე­ბა. მა­გა­ლი­თად, არც ერთ ქალს არ ექ­ნე­ბა პროს­ტა­ტას­თან და­კავ­ში­რე­ბუ­ლი პრობ­ლე­მე­ბი, მა­შინ რო­დე­საც, წი­ნამ­დე­ბა­რე ჯირ­კვალს არა ერ­თი არა­სა­სი­ა­მოვ­ნო წუ­თი მო­უ­ტა­ნია თით­ქმის ყვე­ლა მა­მა­კა­ცის­თვის.
ქალ­სა და მა­მა­კაცს შო­რის კი­დევ ერ­თი გან­სხვა­ვე­ბა ის არის, რომ მა­მა­კაცს ჭი­რი­ვით ეში­ნია ექი­მე­ბის (იხი­ლეთ ქვე­ვით ,,ექი­მის ში­შის დაძ­ლე­ვა~). ამ თავ­ში აღ­წე­რი­ლი მა­მა­კა­ცის ჯან­მრთე­ლო­ბას­თან და­კავ­ში­რე­ბუ­ლი ყვე­ლა პრობ­ლე­მის გან­კურ­ნე­ბა საკ­მა­ოდ სწრა­ფად შე­იძ­ლე­ბა მას შემ­დეგ, რაც და­ის­ვა დი­აგ­ნო­ზი და ჩა­ტარ­და სა­მე­დი­ცი­ნო გა­მოკ­ვლე­ვა.
_ მა­გა­ლი­თად, ულ­ტრაბ­გე­რი­თი სკა­ნი­რე­ბის აპა­რა­ტის დახ­მა­რე­ბით შე­საძ­ლე­ბე­ლია პროს­ტა­ტის დი­აგ­ნოს­ტი­კა, მათ შო­რის სიმ­სივ­ნის აღ­მო­ჩე­ნა ნა­ად­რევ სტა­დი­ა­ზე ეს ყვე­ლა­ფე­რი ბგე­რის სის­წრა­ფით ხდე­ბა.
_ 10-წუ­თი­ა­ნი მჯდო­მა­რე აბა­ზა­ნა 2-3-ჯერ დღე­ში მო­გიხ­სნით სპერ­მა­ტო­ცის­ტი­ტის (ან­თე­ბა) სიმ­პტო­მებს.
_ ნა­ხე­ვარ­სა­ა­თი­ა­ნი თა­ნა­მედ­რო­ვე ქი­რურ­გი­უ­ლი ჩა­რე­ვით მო­ი­ცი­ლებთ თი­ა­ქარს სა­ა­ვად­მყო­ფო­შიც დი­დი ხნით დარ­ჩე­ნა არ დაგ­ჭირ­დე­ბათ.

მუხ­ლის ვარ­ჯი­შე­ბი დიდ დროს არ წა­გარ­თმევთ, სა­მა­გი­ე­როდ გა­ა­ვარ­ჯი­შებთ მუხლს და თა­ვი­დან აი­ცი­ლებთ სხვა ტრავ­მებს.
სა­ნამ ვარ­ჯიშს შე­უდ­გე­ბით, მი­ი­ღეთ ექი­მის ნე­ბარ­თვა, რად­გან ზო­გი­ერ­თმა ვარ­ჯიშ­მა შე­იძ­ლე­ბა გა­ამ­წვა­ვოს ტრავ­მა, მით უმე­ტეს, თუ ვარ­ჯი­ში ძა­ლი­ან ად­რე და­იწ­ყეთ, ან დატ­ვირ­თვა ვერ მო­ზო­მეთ. თუ ტკი­ვი­ლის გა­ჩე­ნის შემ­თხვე­ვა­ში და­უ­ყოვ­ნებ­ლივ შეწ­ყვი­ტეთ ვარ­ჯი­ში.ვარ­ჯი­შის დროს თქვენ უნ­და იგ­რძნოთ სით­ბო კუნ­თებ­ში და ტკი­ვი­ლი სახ­სარ­ში. ყვე­ლა მოძ­რა­ო­ბა ნელ ტემ­პში, ფრთხი­ლად უნ­და შე­ას­რუ­ლოთ. ივარ­ჯი­შეთ ყო­ველ­დღე, ან ექი­მის მი­თი­თე­ბით.
ამ ვარ­ჯი­შე­ბის უმე­ტე­სო­ბის შეს­რუ­ლე­ბა სპორ­ტდარ­ბაზ­ში არ­სე­ბულ ტრე­ნა­ჟო­რებ­ზე შე­გიძ­ლი­ათ. თუ სახ­ლი­დან გას­ვლა არ გინ­დათ, რამ­დე­ნი­მე რკი­ნის ბურ­თუ­ლა (და­ახ­ლო­ე­ბით 450 გრ.) მო­ა­თავ­სეთ წინ­და­ში და და­ი­მაგ­რეთ კოჭ­ზე. შემ­დგომ­ში წო­ნის მო­სა­მა­ტებ­ლად და­ა­მა­ტეთ რკი­ნის ბურ­თუ­ლე­ბი.
ას­წი­ეთ სწო­რი ფე­ხი. და­წე­ქით ზურ­გზე (მა­გარ ზე­და­პირ­ზე). ერ­თი ფე­ხი მუხ­ლში მო­კე­ცეთ ისე, რომ ია­ტაკს არ მო­ა­ცი­ლოთ. ას­წი­ეთ ფე­ხი 20-25 სმ. სი­მაღ­ლე­ზე და გა­ა­ჩე­რეთ ამ მდგო­მა­რე­ო­ბა­ში 6 წა­მის გან­მავ­ლო­ბა­ში. ნე­ლა და­უშ­ვით ფე­ხი. შე­ის­ვე­ნეთ 6 წა­მი და იგი­ვე მე­ო­რე ფე­ხით გა­ი­მე­ო­რეთ. ვარ­ჯი­ში ათ-ათ­ჯერ გა­ი­მე­ო­რეთ.

,,სირ­ბი­ლის დროს თქვე­ნი მუხ­ლე­ბი გა­ნიც­დი­ან სხე­უ­ლის მა­სა­ზე სამ­ჯერ მეტ დატ­ვირ­თვას~, ამ­ბობს ჯე­ნის ფელ­პსი, რო­მე­ლიც მუ­შა­ობს კა­ლი­ფორ­ნი­ის შტა­ტის ქა­ლაქ ანა­ჰე­ი­მის სპორ­ტსმე­ნე­ბის რე­ა­ბი­ლი­ტა­ცი­ის კლი­ნი­კა­ში.
ბევ­რი ადა­მი­ა­ნი, გან­სა­კუთ­რე­ბით ყო­ფი­ლი სპორ­ტსმე­ნე­ბი, მრბო­ლე­ლე­ბი და ის, ვინც ად­რე ინ­ტენ­სი­უ­რად იყო და­კა­ვე­ბუ­ლი აე­რო­ბი­კით, თა­ვის მუხ­ლებს სა­თა­ნა­დო ყუ­რად­ღე­ბას არ აქ­ცე­ვენ და ისეთ პი­რო­ბებს უქ­მნი­ან, რომ­ლის დროს მა­თი ტრავ­მი­რე­ბა ად­ვი­ლია.
,,სპორ­ტსმე­ნე­ბი, რომ­ლე­ბიც რე­ა­ბი­ლი­ტა­ცი­ის კურსს გა­დი­ან, იძუ­ლე­ბუ­ლე­ბი არი­ან ავარ­ჯი­შონ თა­ვი­სი სხე­უ­ლი, რომ მი­ნი­მუ­მამ­დე შე­ამ­ცი­რონ ტრავ­მის შე­დე­გე­ბი~. ამ­ბობს ჯე­ნის ფემ­პსი.
გთა­ვა­ზობთ რამ­დე­ნი­მე ხერხს ტკი­ვი­ლის და რე­ცი­დი­ვის თა­ვი­დან ასა­ცი­ლებ­ლად.
სირ­ბი­ლის­თვის სხვა­დას­ხვა მარ­შრუ­ტე­ბი აირ­ჩი­ეთ. ჩვე­უ­ლებ­რივ ქუ­ჩებ­ში და ტრო­ტუ­ა­რებ­ზე უამ­რა­ვი ადა­მი­ა­ნი ირე­ვა, ამი­ტომ სირ­ბი­ლის დროს სხვა­დას­ხვა სიგ­რძის ნა­ბი­ჯებს აკე­თებთ, ეს დის­ბა­ლანსს იწ­ვევს. ,,სირ­ბი­ლის მი­მარ­თუ­ლე­ბის შეც­ვლით, თა­ვი­დან აი­ცი­ლებთ ამ დაბ­რკო­ლე­ბით გა­მოწ­ვე­ულ გა­ღი­ზი­ა­ნე­ბას, ამ­ბობს ფელ­პსი. მა­გა­ლი­თად, თუ ყო­ველ­თვის ჩრდი­ლო­ე­თის მი­ამ­რთუ­ლე­ბით დარ­ბი­ხართ და სამ­ხრე­თი­დან ბრუნ­დე­ბით, სხვა დროს სამ­ხრე­თით გა­ი­ქე­ცით და ჩრდი­ლო­ე­თი­დან დაბ­რუნ­დით~.

ტკი­ვი­ლი წვი­ვის არე­ში გა­მოწ­ვე­უ­ლია ძლი­ე­რი ფი­ზი­კუ­რი დატ­ვირ­თვით. უფ­რო ხში­რად და­კავ­ში­რე­ბუ­ლია პე­რი­ოს­ტიტ­თან (ძვლი­საზ­რდე­ლას ან­თე­ბა). ტკი­ვი­ლი ჩვე­უ­ლებ­რივ ჩნდე­ბა ორ­კვი­რი­ა­ნი რიტ­მუ­ლი გან­მე­ო­რე­ბა­დი ფი­ზი­კუ­რი ვარ­ჯი­შე­ბის (აე­რო­ბი­კა, ან გრძელ დის­ტან­ცი­ა­ზე სირ­ბი­ლი) შემ­დეგ. ტკი­ვილს იწ­ვევს შეც­დო­მა ვარ­ჯი­შის დროს, მა­გა­ლი­თად, ინ­ტენ­სი­უ­რო­ბის, ან დის­ტან­ცი­ის გაზ­რდა, სარ­ბე­ნი სა­ფა­რის ან სპორ­ტუ­ლი ფეხ­საც­მლის შეც­ვლა.
გა­ე­ცა­ნით ამ პრობ­ლე­მის თა­ვი­დან აცი­ლე­ბის ხერ­ხებს.
და­ას­ვე­ნეთ ფე­ხე­ბი. წვი­ვის ტკი­ვი­ლის დროს დას­ვე­ნე­ბა აუ­ცი­ლე­ბე­ლია. ამი­ტომ, რო­გორც კი ტკი­ვილს იგ­რძნობთ, ვარ­ჯი­ში შეწ­ყვი­ტეთ. ,,თუმ­ცა დას­ვე­ნე­ბა ლო­გინ­ში უსარ­გებ­ლოდ წო­ლას გუ­ლის­ხმობს, ამ­ბობს მე­დი­ცი­ნის დოქ­ტო­რი უი­ლი­ამ ბრა­ი­ნე­რი. მე გირ­ჩევთ ,,ფარ­დო­ბით დას­ვე­ნე­ბას~. ანუ უნ­და მო­ე­რი­დოთ ისეთ მოძ­რა­ო­ბებს, რომ­ლე­ბიც ტკი­ვილს იწ­ვე­ვენ. ამის ნაც­ვლად რა­ი­მე სხვა გა­ა­კე­თეთ, მა­გა­ლი­თად, ვე­ლო­სი­პე­დით გა­ი­სე­ირ­ნეთ. თუ დახლს უკან დგა­ხართ, ჩა­მო­ჯე­ქით, რომ ფე­ხებ­ზე დატ­ვირ­თვა შე­ამ­ცი­როთ~.
ყუ­რი და­უგ­დეთ თქვენს ფე­ხებს. ერ­თი-ორი კვი­რის შემ­დეგ თან­და­თან შეძ­ლებთ სირ­ბილს და­უბ­რუნ­დეთ. ,,მაგ­რამ თუ კვლავ იგ­რძნობთ ტკი­ვილს, დატ­ვირ­თვა შე­ამ­ცი­რეთ~, გირ­ჩევთ ექი­მი ბრა­ი­ნე­რი.

ვე­ნე­ბის ვა­რი­კო­ზუ­ლი გა­გა­ნი­ე­რე­ბის მქო­ნე ადა­მი­ა­ნე­ბი, ჩვე­უ­ლებ­რივ უჩი­ვი­ან ტკი­ვილს, დაღ­ლი­ლო­ბას, ტეხ­ვას და სიმ­ძი­მეს ფე­ხე­ბის არე­ში. ძი­რი­თა­დად ეს სიმ­პტო­მე­ბი თავს იჩე­ნენ სა­ღა­მო ხანს, ან მა­ღა­ზი­ებ­ში რამ­დენ­მე­სა­ა­თი­ა­ნი სი­ა­რუ­ლის შემ­დეგ. ზოგ­ჯერ აღი­ნიშ­ნე­ბა წვა კუნ­თში. საქ­მე იმა­შია, რომ კან­ქვე­შა ვე­ნე­ბი ვერ უზ­რუნ­ველ­ყო­ფენ სის­ხლის ნორ­მა­ლურ დე­ნას ფე­ხე­ბი­დან გუ­ლის­კენ, ან დარ­ღვე­უ­ლია ვე­ნე­ბის შიგ­ნით სარ­ქვე­ლის მუ­შა­ო­ბა, რო­მე­ლიც მხო­ლოდ ერ­თი მი­მარ­თუ­ლე­ბით მუ­შა­ობს, ან სარ­ქვე­ლი ცუ­დად იხუ­რე­ბა და სისხლს ატა­რებს~, აღ­წერს სარ­ქვე­ლე­ბის მდგო­მა­რე­ო­ბას ექი­მი ლენ­ქტო­ტი. ან სის­ხლძარ­ღვე­ბის კედ­ლე­ბი გათ­ხელ­და და გა­ი­წე­ლა.
თუ თქვე­ნი სარ­ქვე­ლე­ბი ცუ­დად მუ­შა­ო­ბენ, სის­ხლძარ­ღვე­ბის კედ­ლე­ბი დათ­ხე­ლე­ბუ­ლია, ან ორი­ვე ეს სიმ­პტო­მი ერ­თად გაქვთ, სის­ხლი შე­დე­დე­ბას იწ­ყებს. ეს იწ­ვევს შე­შუ­პე­ბას და დის­კომ­ფორტს,
,,ყვე­ლა­ფე­რი, რაც ფე­ხებ­ში სის­ხლის წნე­ვას ზრდის, ამ­წვა­ვებს ტკი­ვილს, ამი­ტომ ფე­ხე­ბი ყვე­ლა­ზე მე­ტად სა­ღა­მოს გტკი­ვათ, გან­სა­კუთ­რე­ბით, თუ დიდ­ხანს მო­გი­წი­ათ ფეხ­ზე დგო­მა, ამ­ბობს ექი­მი ლენ­კო­ტი. ქა­ლებს თვი­უ­რის წინ ფე­ხე­ბი უფ­რო ძლი­ე­რად სტკი­ვათ ხოლ­მე~.

ფე­ხის ტკი­ვი­ლის შემ­თხვე­ვე­ბი და მკურ­ნა­ლო­ბა ზოგ­ჯერ ძა­ლი­ან მარ­ტი­ვია, ზოგ­ჯერ კი არა. თუმ­ცა ბევ­რი რა­მის კან­კუ­ნე­ბა შე­იძ­ლე­ბა. მა­გა­ლი­თად:
_ ერ­თი-ორი წუ­თის გან­მავ­ლო­ბა­ში ფე­ხის თი­თე­ბის აქ­ტი­უ­რი მოძ­რა­ო­ბა მო­გიხ­სნით ვა­რი­კო­ზუ­ლი ვე­ნე­ბით გა­მოწ­ვე­ულ ტკი­ვილს;
_ ნა­ხევ­რა­სა­ა­თი­ა­ნი გა­სე­ირ­ნე­ბა და დას­ვე­ნე­ბა მო­გიხ­სნით ობ­ლი­ტე­რა­ცი­უ­ლი ენ­დარ­ტე­რი­ი­ტით გა­მოწ­ვე­ულ დის­კომ­ფორტს (ობ­ლი­ტე­რა­ცი­უ­ლი ენ­დარ­ტე­რი­ი­ტი არ­ტე­რი­ე­ბის (ძი­რი­თა­დად ფე­ხის) სა­ნა­თუ­რის შე­ვიწ­რო­ე­ბას­თან და სის­ხლის მი­მოქ­ცე­ვის დარ­ღვე­ვას­თან და­კავ­ში­რე­ბუ­ლი და­ა­ვა­დე­ბა. სის­ხლის უკ­მა­რი­სო­ბა იწ­ვევს ტკი­ვილს სი­ა­რუ­ლის დროს, ქსო­ვი­ლე­ბის კვდო­მას, გან­გრე­ნას);
_ მა­სა­ჟი ნე­ბის­მი­ერ წა­მალ­ზე სწრა­ფად მო­გიხ­სნით კან­ჭის ტყუ­პი კუნ­თის კრუნ­ჩხვას.

და­ი­ვიწ­ყეთ კან­ჭის ტყუ­პი კუნ­თის კრუნ­ჩხვა

ამ­ბობთ, რომ კან­ჭის ტყუ­პი კუნ­თის კრუნ­ჩხვა გაქვთ ეს მჯდო­მა­რე ცხოვ­რე­ბის წე­სის მქო­ნე ადა­მი­ა­ნის­თვის ჩვე­უ­ლებ­რი­ვი და­ა­ვა­დე­ბაა. უე­ცა­რი, ძლი­ე­რი, უმი­ზე­ზო კან­ჭის ტყუ­პი კუნ­თის კრუნ­ჩხვა სხვა­დას­ხვა ასა­კის, სქე­სის და საქ­მი­ა­ნო­ბის ადა­მი­ანს (სპორ­ტსმე­ნი, მო­ლა­რე, ფეხ­მძი­მე ქა­ლი, ადა­მი­ნი, რო­მე­ლიც რე­გუ­ლა­რუ­ლად იღებს გარ­კვე­ულ წამ­ლებს, მა­გა­ლი­თად, დი­უ­რე­ტი­ულ სა­შუ­ა­ლე­ბებს, ხან­დაზ­მულ ადა­მი­ანს) შე­იძ­ლე­ბა და­ე­მარ­თოს.

ალ­ბათ, რო­დეს­მე ჭი­ქა ყა­ვა­ზე შეს­ვე­ნე­ბის ნაც­ვლად, და­წეს­დე­ბა შეს­ვე­ნე­ბე­ბი რე­ლაქ­სა­ცი­ის­თვის. ექი­მე­ბი სამ­კურ­ნა­ლო პრე­პა­რა­ტებ­ზე რე­ცეპ­ტის ნაც­ვლად, ავად­მყო­ფებს რე­ლაქ­სა­ცი­ას გა­მო­უ­წე­რენ.
ოჰა­ი­ოს შტა­ტის უნი­ვერ­სი­ტე­ტის მკვლე­ვა­რე­ბი ამ­ტკი­ცე­ბენ, რომ რე­ლაქ­სა­ცია (მო­დუ­ნე­ბა) ააქ­ტი­უ­რებს იმუ­ნი­ტეტს. მეც­ნი­ე­რებ­მა აღ­მო­ა­ჩი­ნეს, რომ ხან­დაზ­მულ ადა­მი­ა­ნებ­ში, რომ­ლებ­მაც რე­ლაქ­სა­ცი­ის ტექ­ნი­კა შე­ის­წავ­ლეს, მკვეთ­რად გა­ი­ზარ­და მკვლე­ლი-უჯ­რე­დე­ბის სის­ხლის თეტ­რი უჯ­რე­დე­ბის რა­ო­დე­ნო­ბა, რომ­ლე­ბიც ეწი­ნა­აღ­მდე­გე­ბი­ან ახალ­წარ­მო­ნაქ­მნის უჯ­რე­დე­ბის ზრდას. ,,მო­დუნ­დით მე­დი­ტა­ცი­ის დროს დღე­ში რამ­დე­ნი­მე წუ­თის გან­მავ­ლო­ბა­ში და ხან­გრძლივ სიმ­შვი­დეს იგ­რძნობთ~, ამ­ბობს მე­დი­ცი­ნის დოქ­ტო­რი ალ­ბერტ მარ­ჩე­ტი. ის გირ­ჩევთ აირ­ჩი­ოთ მშვი­დი ად­გი­ლი და დრო, რომ მე­დი­ტა­ცი­ის დროს არა­ფერ­მა მო­გაც­დი­ნოთ.
_ რამ­დე­ნი­მე წუ­თით და­ჯე­ქით სკამ­ზე, თა­ვი სწო­რად და­ი­ჭი­რეთ, არ მო­ი­ხა­როთ, გა­ა­ტა­რეთ ორი სწო­რი ხა­ზი: ყუ­რე­ბი მხრე­ბი, ცხვი­რი ჭი­პი. გა­ა­კე­თეთ რამ­დე­ნი­მე წრი­უ­ლი მოძ­რა­ო­ბა, რა­თა მო­ძებ­ნოთ სწო­რი მდგო­მა­რე­ო­ბა, რო­დე­საც შე­საძ­ლე­ბე­ლი გახ­დე­ბა ენერ­გი­ის დე­ნა ქვე­ვით და ზე­ვით ზურ­გის გას­წვრივ.
_ ხე­ლის­გუ­ლე­ბი ერ­თი­მე­ო­რე­ზე და­ა­ლა­გეთ, თი­თე­ბი არ გა­და­აჯ­ვა­რე­დი­ნოთ. ხე­ლის თი­თე­ბი ოდ­ნავ მო­ხა­რეთ, დი­დი თი­თე­ბი ოდ­ნავ ზე­ვით ას­წი­ეთ.

ნუ­თუ შე­საძ­ლე­ბე­ლია იმუ­ნუ­რი სის­ტე­მის ჩარ­თვა და გა­მორ­თვა? შე­იძ­ლე­ბა. ამის გა­კე­თე­ბა უნ­და ის­წავ­ლოთ. გა­სა­ვარ­ჯი­შებ­ლად ერ­თი სა­ა­თი დაგ­ჭირ­დე­ბათ.
გა­მოკ­ვლე­ვებ­მა აჩ­ვე­ნეს, რომ ვარ­ჯი­ში მოქ­მე­დებს ორ­გა­ნიზ­მის ზო­გი­ერთ ჰორ­მო­ნულ სუბ­სტან­ცი­ა­ზე, რო­მელ­ბსაც ნე­ი­რო­ჰორ­მო­ნე­ბი, ან ნე­ი­როტ­რან­სმის­ტე­რე­ბი ეწო­დე­ბა. მეც­ნი­ე­რებ­მა იცი­ან, რომ ეს ქი­მი­უ­რი ნივ­თი­ე­რე­ბე­ბი, რო­მელ­ბიც თა­ვის ტვი­ნის, ნერ­ვუ­ლი და ენ­დოკ­რი­ნუ­ლი სის­ტე­მე­ბის მი­ერ გა­მო­მუ­შავ­დე­ბა, არე­გუ­ლი­რე­ბენ ში­ნა­გა­ნი ორ­გა­ნო­ე­ბის და ცენ­ტრა­ლუ­რი ნერ­ვუ­ლი სის­ტე­მე­ბის მუ­შა­ო­ბას. დღეს­დღე­ო­ბით, წი­ნას­წა­რი გა­მოკ­ვლე­ვე­ბი­დან ჩანს, რომ ამ სუბ­სტან­ცი­ებს შე­უძ­ლი­ათ ჩარ­თონ და გა­მო­იწ­თონ თქვე­ნი იმუ­ნუ­რი სის­ტე­მის უჯ­რე­დე­ბის მოქ­მე­დე­ბა.
მაშ, რა ვარ­ჯი­ში უნ­და გა­ვა­კე­თოთ და რას მოგ­ვცემს იმუ­ნუ­რი სის­ტე­მის კარგ ფორ­მა­ში შე­ნარ­ჩუ­ნე­ბა?
45 წუ­თი ისე­ირ­ნეთ, ეს გა­აძ­ლი­ე­რებს თქვენს იმუ­ნურ სის­ტე­მას. ყო­ველ­დღი­უ­რი, 45-წუ­თი­ა­ნი სე­ირ­ნო­ბა ექ­ვსი კვი­რის გან­მავ­ლო­ბა­ში ზრდის იმუ­ნუ­რი სის­ტე­მის იმუ­ნოგ­ლო­ბუ­ლი­ნის დო­ნეს.
ირ­ბი­ნეთ. ინ­ტენ­სი­უ­რი სირ­ბი­ლი ზრდის სხე­უ­ლის ტემ­პე­რა­ტუ­რას, რო­გორც ცი­ებ-ცხე­ლე­ბის დროს. ცი­ებ-ცხე­ლე­ბა ააქ­ტი­უ­რებს დამ­ცავ ლიმ­ფო­ცი­ტებს, რო­მელ­ბიც აკა­ვე­ბენ ზო­გი­ერთ ვი­რუ­სულ ინ­ფექ­ცი­ას, ზრდის რკი­ნის კონ­ცენ­ტრა­ცი­ას სის­ხლში და ქმნის ზო­გი­ერ­თი ბაქ­ტე­რი­ის ცხო­ველ­ქმე­დე­ბის­თვის შე­უძ­ლე­ბელ პი­რო­ბებს.
ისე­ირ­ნეთ ვე­ლო­სი­პე­დით. და­ნი­ა­ში ჩა­ტა­რე­ბუ­ლი გა­მოკ­ვლე­ვი­სას აღ­მო­ა­ჩი­ნეს, რომ მკვლე­ლი-უჯ­რე­დე­ბის (ქი­ლე­რე­ბის) აქ­ტი­უ­რო­ბა ვე­ლო­სი­პე­დის­ტებ­ში უფ­რო მა­ღა­ლია არა­აქ­ტი­ურ ადა­მი­ა­ნებ­თან შე­და­რე­ბით.

ვი­ტა­მი­ნე­ბის და მი­ნე­რა­ლუ­რი ნივ­თი­ე­რე­ბე­ბის სწო­რად შერ­ჩე­უ­ლი დო­ზი­რე­ბა უზ­რუნ­ველ­ყოფს სა­უ­კე­თე­სო დაც­ვას ინ­ფექ­ცი­ის­გან და იმუ­ნუ­რი სის­ტე­მის შე­უ­ფერ­ხე­ბელ მუ­შა­ო­ბას. დო­ზის გა­და­მე­ტე­ბი­სას ამ ნივ­თი­ე­რე­ბებ­მა შე­იძ­ლე­ბა და­ა­სუს­ტონ იმუ­ნუ­რი სის­ტე­მა და გა­ზარ­დონ ინ­ფი­ცი­რე­ბის რის­კი. სწო­რედ ამი­ტომ, სა­ნამ და­იწ­ყებთ ვი­ტა­მი­ნე­ბის მი­ღე­ბას, უნ­და გა­ით­ვა­ლის­წი­ნოთ თქვე­ნი რა­ცი­ო­ნის თა­ვი­სე­ბუ­რე­ბა და თქვე­ნი ექი­მის რე­კო­მენ­და­ცი­ე­ბი.
,,მე გირ­ჩევთ და­იც­ვათ ცხი­მე­ბით ღა­რი­ბი და ნახ­შირ­წყლე­ბით მდი­და­რი დი­ე­ტა. მი­ირ­თვით მე­ტი მარ­ცვლოვ­ნე­ბი, ხი­ლი და ბოს­ტნე­უ­ლი. ასე­ვე, გირ­ჩევთ მი­ი­ღოთ უც­ხი­მო ხორ­ცი სა­შუ­ა­ლო რა­ოდ­ნე­ო­ბით, ამ­ბობს ფი­ლო­სო­ფი­ის დოქ­ტო­რი ად­რია როთ­მენ-შერ­მე­ნი, რო­მე­ლიც ხელ­მძღვა­ნე­ლობს კვლე­ვებს კვე­ბის სა­კით­ხში რუტ­გე­რის უნი­ვერ­სი­ტეტ­ში. მე გირ­ჩევთ მი­ი­ღოთ და­ნა­მა­ტე­ბი, სა­ნამ არ დად­გინ­დე­ბა თქვენს ორ­გა­ნიზ­მში ამა თუ იმ ნივ­თი­ე­რე­ბის ნაკ­ლე­ბო­ბა. ეს შე­საძ­ლე­ბე­ლია, რო­დე­საც ძა­ლი­ან და­ბალ­კა­ლო­რი­ულ დი­ე­ტას იცავთ, რე­გუ­ლა­რუ­ლად იღებთ წამ­ლებს, მუც­ლის ატა­რებთ ან ძუ­ძუ­თი კვე­ბავთ ბავშვს, ასე­ვე ავად­მყო­ფო­ბის შემ­დეგ~.

თქვენ გაქვთ სის­ხლის წი­თე­ლი და თეთ­რი უჯ­რე­დე­ბი. სის­ხლის წი­თელ უჯ­რე­დებს გა­და­აქვთ ჟან­გბა­დი და მკვე­ბა­ვი ნივ­თი­ე­რე­ბე­ბი; თეთ­რი უჯ­რე­დე­ბი და­ნაგ­ვი­ა­ნე­ბის წი­ნა­აღ­მდეგ მებ­რძო­ლი არ­მი­აა, რო­მე­ლიც წარ­მო­უდ­გე­ნე­ლი სიჩ­ქა­რით მოქ­მე­დებს. მა­გა­ლი­თად, რო­დე­საც ორ­გა­ნიზ­მში ინ­ფექ­ცია წარ­მო­იშ­ვე­ბა, ძვლის ტვი­ნი ქმნის ან­ტი­მიკ­რო­ბუ­ლი ნე­იტ­რო­ფი­ლუ­რი გრა­ნუ­ლო­ცი­ტე­ბის (ნე­იტ­რო­ფი­ლუ­რი გრა­ნუ­ლო­ცი­ტე­ბი ლე­ი­კო­ცი­ტე­ბის (თეთ­რი უჯ­რე­დე­ბის) ერთ-ერ­თი სა­ხე­ო­ბა) ერთ პა­ტა­რა ბა­ტა­ლი­ონს წარ­მო­უდ­გე­ნე­ლი სიჩ­ქა­რით და­ახ­ლო­ე­ბით 694 000 უჯ­რე­დი წამ­ში.
იმუ­ნუ­რი სის­ტე­მის კომ­პო­ნენ­ტე­ბი გა­ნუწ­ყვეტ­ლივ ცვლი­ან ერ­თმა­ნეთს. ეს მი­ლი­არ­დო­ბით უჯ­რე­დი მშფოთ­ვა­რე ცხოვ­რე­ბით ცხოვ­რობს და სულ ახალ­გაზ­რდა რამ­დე­ნი­მე დღის ასაკ­ში იღუ­პე­ბა. ამის შემ­დეგ ორ­გა­ნიზ­მმა ისი­ნი ახ­ლით უნ­და შეც­ვა­ლოს, რომ­ლე­ბიც ისე­ვე აქ­ტი­ურ­ნი და ძლი­ერ­ნი იქ­ნე­ბი­ან, რო­გორც მა­თი წი­ნა­მორ­ბე­დე­ბი.
ჩვენ შე­ვეც­დე­ბით მოგ­ცეთ რამ­დენ­მე რჩე­ვა, რო­მე­ლიც და­გეხ­მა­რე­ბათ იმუ­ნი­ტე­ტის შე­ნარ­ჩუ­ნე­ბა­სა და გაზ­რდა­ში. ამ რჩე­ვე­ბის შე­სას­რუ­ლებ­ლად სულ ცო­ტა დრო დაგ­ჭირ­დე­ბათ:
_ ერთ წუთ­ში, აც­რის დახ­მა­რე­ბით, გა­მო­ი­მუ­შა­ვებთ ავად­მყო­ფო­ბი­სად­მი იმუ­ნი­ტეტს, რო­მე­ლიც მთე­ლი ცხოვ­რე­ბის მან­ძილ­ზე გაგ­ყვე­ბათ;
_ უმოკ­ლეს დრო­ში შეძ­ლებთ ,,შე­ი­ა­რაღ­დეთ~ ავად­მყო­ფო­ბის წი­ნა­აღ­მდეგ;
_ ყო­ველ­დღი­უ­რი მე­დი­ტა­ცი­ის დახ­მა­რე­ბით რამ­დე­ნი­მე წუთ­ში შეძ­ლებთ დამ­ცა­ვი ფსი­ქი­კუ­რი ეკ­რა­ნის შექ­მნას;
_ კვი­რა­ში 5-ჯერ 45-წუ­თი­ა­ნი გა­სე­ირ­ნე­ბის წყა­ლო­ბით შეძ­ლებთ გა­აძ­ლი­ე­როთ ორ­გა­ნიზ­მის დამ­ცა­ვი რე­აქ­ცია.