უძ­ვე­ლეს დრო­ში ბერ­ძე­ნი ექი­მე­ბი ამ და­ა­ვა­დე­ბას ,,დი­ა­ბეტს~ უწო­დებ­დნენ, რაც ,,შად­რე­ვანს~ ნიშ­ნავს, რად­გან ამ და­ა­ვა­დე­ბის მქო­ნე ადა­მი­ა­ნებს ხში­რი შარ­დვა ახა­სი­ა­თებ­დათ. ამ სა­ხელ­წო­დე­ბას და­უ­მა­ტეს ,,ნულლიტუს~, რაც ლა­თი­ნუ­რად ნიშ­ნავს ,,თაფ­ლი­სა~, რად­გან დი­ა­ბე­ტით და­ა­ვა­დე­ბუ­ლე­ბის შარდს მოტ­კბო სუ­ნი აქვს მას­ში შე­მა­ვა­ლი შაქ­რე­ბის დი­დი რა­ო­დე­ნო­ბის გა­მო.
ეს გან­საზ­ღვრე­ბე­ბი უკ­ვე ორი ათა­სი წე­ლია ცნო­ბი­ლი. ორი­ვე ერ­თად ისი­ნი გა­მო­ხა­ტა­ვენ და­ა­ვა­დე­ბის არსს: სიკ­ვდი­ლის შე­საძ­ლებ­ლო­ბა სის­ხლი­დან შაქ­რის შე­უთ­ვი­სებ­ლო­ბის გა­მო. და­ა­ვა­დე­ბის ფორ­მის მი­ხედ­ვით შემ­დე­გი სიმ­პტო­მე­ბია შე­საძ­ლე­ბე­ლი: ავად­მყო­ფი არ, ან ვერ, გა­მო­ი­მუ­შა­ვებს ჰორ­მონ ინ­სუ­ლინს, რის გა­მოც ორ­გა­ნიზ­მი ვერ ით­ვი­სებს გლუ­კო­ზას სის­ხლის შა­ქარს. გლუ­კო­ზა ორ­გა­ნიზ­მის მთა­ვა­რი საწ­ვა­ვია, უჯ­რე­დე­ბის მნიშ­ვნე­ლო­ვა­ნი საკ­ვე­ბი. ინ­სუ­ლი­ნის გა­რე­შე პრო­დუქ­ტებ­ში შე­მა­ვა­ლი შა­ქა­რი სის­ხლში გროვ­დე­ბა. ორ­გა­ნიზ­მი ცდი­ლობს თა­ვი­დან მო­ი­ცი­ლოს გლუ­კო­ზა და ჭარბ რა­ო­დე­ნო­ბას შარ­დში გა­მო­ყოფს. ამის გა­მო შარდს მოტ­კბო სუ­ნი აქვს.
რა არის ამა­ში ცუ­დი? მოკ­ლე დრო­ში სის­ხლში შაქ­რის მა­ღა­ლი (ჰი­პერ­გლი­ცე­მია), ან და­ბა­ლი, (ჰი­პოგ­ლი­ცე­მია) რა­ო­დე­ნო­ბა ერ­თი და­ა­ვა­დე­ბის ორი უკი­დუ­რე­სო­ბაა, რო­მელ­მაც შე­იძ­ლე­ბა გა­მო­იწ­ვი­ოს ხში­რი თავ­ბრუს­ხვე­ვა, ,,გრძნო­ბის და­კარ­გვა~ და სიკ­ვდი­ლიც კი.